nieuws antony kok



Op 13 juli 2019 verscheen de publicatie: Kees Verwey en zijn idolen, ter gelegenheid van de opening van de gelijknamige tentoonstelling die van 6 juli 2019 t/m 5 januari 2020 wordt gehouden in Museum Dordrecht. Één van de hoofdstukken heeft als titel: 'Antony Kok had me te pakken’ en is geschreven door de Antony Kok biografen Hanneke van Kempen en Jef van Kempen

Kees Verwey en zijn idolen

Dordrechts Museum


ISBN 978-90-71722-30-1

Redactie: Laura van den Hout, Judith Spijksma, Linda Janssen
Publicatie ter gelegenheid van de tentoonstelling ‘Kees Verwey en zijn idolen’, die van 14 juli 2019 tot en met 5 januari 2020 plaatsvindt in het Dordrechts Museum. De tentoonstelling kwam tot stand in samenwerking met Stichting Kees Verwey.

‘Antony Kok had me te pakken’ door Hanneke van Kempen en Jef van Kempen geeft een beeld van de gang van zaken rond de vriendschap van Antony Kok en de Haarlemse schilder Kees Verwey.

Lees meer in de rubriek: 'Biografisch' van deze website

* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *

DE STIJL in Tilburg


Lees PDF



# Zie ook:
website tijdschrift Tilburg:

# # # # # # # # # # # # # # # # # # # # # # # #

DE STIJL in Tilburg: voorpublicatie biografie Antony Kok

Op woensdag 5 april verscheen het eerste nummer van 2017 van ‘Tilburg. Tijdschrift voor geschiedenis, monumenten en cultuur’ met daarin uitgebreid aandacht voor Antony Kok, Theo van Doesburg, Mondriaan en De Stijl.

Jef van Kempen en Hanneke van Kempen schrijven een 'Geschiedenis van een biografie' over hun op handen zijnde biografie van Antony Kok. Zij doen verslag van 35 jaar onderzoek naar het leven van Antony Kok, de dichter en spoorwegbeambte uit Tilburg die aan het begin van de Eerste Wereldoorlog vriendschap sloot met de Amsterdamse schrijver en schilder Theo van Doesburg. De omvangrijke briefwisseling tussen Van Doesburg en Kok is een van de belangrijkste bronnen met betrekking tot de geschiedenis van de beweging rond het tijdschrift De Stijl, dat een grote invloed had op de Nederlandse en internationale kunst. De biografie van Hanneke en Jef van Kempen staat gepland voor eind 2019 ter gelegenheid van Kok's 50ste sterfdag.

Petra Robben gaat in haar artikel 'Mijmering over een Mondriaan in Tilburg' in op de Internationale Tentoonstelling van Nijverheid, Handel en Kunst in 1913.

Niko de Wit vertelt over ‘Den Does’, een uitkijktoren voor Tilburg en een hommage aan Theo van Doesburg.

Losse nummers van Tijdschrift Tilburg zijn verkrijgbaar in de Tilburgse boekhandels Gianotten-Mutsaers en Livius de Zevensprong en bij boekhandel Buitelaar in Goirle.

‘Tilburg. Tijdschrift voor geschiedenis, monumenten en cultuur’ verschijnt drie keer per jaar en kost 5,50 .

DADA & DE STIJL in Tilburg: voorpublicatie biografie Antony Kok

# Zie ook: website tijdschrift Tilburg:

Website: Antony
projekt biografie Antony Kok
Jef en Hanneke van Kempen

Meer info op webmagazine

nov. 2018
100 jaar DE STIJL in Tilburg

# # # # # # # # # # # # # # # # # # # # # # #

Centre Pompidou Paris

December 1, 2010 - March 21, 2011

The MONDRIAN/DE STIJL exhibition at the Centre Pompidou links the career of one of the greatest abstract painters of the 20th century to the story of one of the most fertile art movements of European modernism.
A key element of any understanding of the springs of modern art, between the end of the first decade of the century and the close of the Twenties the avant-garde movement De Stijl (Style) elaborated a vision of both art and society that aspired to universality, nourishing the ambition for a "total art."
It was in Paris, between 1912 and 1938, that Piet Mondrian, the central figure of the movement and its most famous representative, pursued his quest for visual harmony. Seeking a universal language of forms and primary colours, his radical abstraction sought to go beyond painting.
For Mondrian and other De Stijl artists, the total work of art was the key to a new world, the symbol of a renewed human community characterised by a perfect equilibrium in which each element combines with every other to form a whole.

The exhibition consists of two sections. The first, devoted to Mondrian, focuses on the drawings and paintings he produced in Paris between 1912 and 1938. Through some hundred major works, it shows the painter's development from Cubism to Neo-Plasticism, from "natural reality to abstract reality," reflecting the artistic dynamism that marked the painter's years in the French capital.
This is the first time since 1969 that a large-scale exhibition of Mondrian's work has been staged in the city where most of it was indeed produced. The second section looks at De Stijl, examining it history in parallel with Mondrian's career, through an outstanding selection of paintings, drawings and photographs.
It has as its guiding thread the cross-disciplinary practice of the movement's members, notably revealing the complexity of the collaborations between the painters, architects and designers who rallied around the three leading figures of Piet Mondrian, Theo van Doesburg and Gerrit Rietveld To accompany this unprecedented exhibition, Éditions du Centre Pompidou are to publish two major works: Mondrian (ed. Brigitte Leal), and De Stijl, 1917–1931 (ed. Frédéric Migayrou and Aurélien Lemonier).
Other publications will include Mondrian/De Stijl, an album of the exhibition; an edition of Mondrian's French writings; the republication of his key text of 1920, Réalité naturelle, réalité abstraite; and a special number of the journal Les Cahiers du Musée.

PIET MONDRIAN (1872 – 1944)
Born in the Netherlands in 1872, Mondrian first received an academic training in Amsterdam, where he gained his first commissions (traditional portraits, decorative work for churches and private houses). At the start of the new century he was regularly painting, in a Symbolist vein, the farmhouses and countryside near his family home at Winterswijk, and already showing a marked interest in the rhythmic elements of composition (trees and fences), flatness (with the raising of the horizon line to counter the effect of depth) and the geometrization of forms.
Having moved to Paris in 1912, Mondrian discovered Picasso's Cubism and abandoned the Divisionist- or Fauve-inspired painting, sometimes marked by theosophical influences, of his years in Domburg and Oele, to embark on the quest for a "universal pictorial language."
Between 1912 and 1920, he gradually developed his Cubism towards Neo-Plasticism (the new, abstract, plastic art), moving from "natural reality to abstract reality." Starting from the analytical decomposition of form, he developed a "pure" visual art based on the relationship between coloured surfaces and guided by a logic of harmony and equilibrium between elements. This horizontal/vertical dialectic, in which pure colours (blue, red, yellow) are juxtaposed with non-colours (black, white, grey) in a combinatorial geometry that abolishes perspective, allows for an infinity of modular variations.
On this basis Mondrian produced during this period several series of paintings through which he developed his theology of Neo-Plasticism. These works are ordered in consistent, systematically developed series – the "plus-minus" works, the square compositions, the diamonds, the grids. "Everything is composed by relation and reciprocity. Colour exists only through another colour, dimension is defined by another dimension, there is no position except in opposition to another position." The painting is open, seemingly a fragment of a much larger ensemble. The division of the canvas into rectangles echoes the frame, the wall on which the painting hangs, the room, the city about... Neo-Plasticism is a vision of precision that ties pictorial order to a social, spiritual and poetical utopia.
In his "sanctuary," his studio at 26 Rue du Départ in Montparnasse – a space not so much decorated as treated as if it were itself a painting, furniture and easel included, to create a total art space – Mondrian lived meagrely but far from reclusively. This experimental laboratory served as the headquarters of a considerable operation combining theoretical work, publishing and business, to promote the Neo-Plastic ideal and to develop and exploit his connections among all the abstract currents of Europe (Dada, De Stijl, Abstraction- Création, etc.).

In 1915, the same studio was the site of his decisive encounter with Theo van Doesburg. In 1918, he launched the of the De Stijl manifesto. In 1921, he showed at Léonce Rosenberg's Effort Moderne gallery, which also published his treatise Le néoplasticisme: Principe général de l’équivalence plastique, and staged the exhibition "De Stijl" in 1923.
In 1925, Mondrian took part, together with other leading abstractionists, in the first international exhibition of non-figurative art, "L’Art d’Aujourd’hui." In 1926, he did the stage design for Michel Seuphor's L’Éphémère est éternel. In 1927, he published "Le Home - la Rue - la Cité" in Vouloir, showed at the Salon des Tuileries and exhibited at Jeanne Bucher's.
In 1931, he supported the formation of the Abstraction-Création group. In 1937, he took part in the exhibition "Origines et développement de l’art international indépendant," organised at the Jeu de Paume by Yvonne et Christian Zervos. During his twenty years in Paris, Mondrian got to know not only all the artists that mattered – the Delaunays, the Arps, Jean Hélion, Robert Mallet–Stevens, Pierre Chareau, Le Corbusier, the Cubists, the Constructivists, the Dadaists and the abstractionists, but also many young artists such as Calder, who came especially to Paris in 1930 to visit his studio.
In Paris too he found his first collectors, Frenchmen like Charles de Noailles, Americans like Albert Gallatin, Swiss like Alfred Roth, and also his first disciples, such as Jean Gorin and Félix Del Marle, and critics and eulogists like Christian Zervos and Michel Seuphor.
"A poem of right angles," according to Le Corbusier, the Neo-Plasticist microcosm of 26 Rue du Départ became the crucial reference point of a new vision of the world that subordinated the individual to the universal .
As such, it was visited by the greatest photographers of the time, among them André Kertész, Rogi André and Florence Henri, who immortalised it in pictures published in art journals the whole world over.

Curator: Brigitte Leal Assistant Director, Collections du Musée national d’art moderne/Centre de création industrielle

The Dutch avant-garde movement De Stijl (Style) is an essential key to any understanding of the springs of Modernism. It formed around three central figures: the painters Piet Mondrian and Theo van Doesburg and architect and furniture designer Gerrit Rietveld.
Other members of the original group were painters Bart van der Leck, Georges Vantongerloo and Vilmos Huszar, architects JJP Oud, Robert van’t Hoff and Jan Wills, and poet Anthony Kok, who would be joined by graphic designer Piet Zwart and architect Cornelis van Eesteren.
It was in 1918, a year after the official foundation of the group and the publication of the first issue of the journal that publicised and promoted the movement's teachings that the founders of De Stijl explicitly articulated the aesthetic and social vision that drew them together: the group's first manifesto called for a new equilibrium between the individual and the universal and for the emancipation of art from the constraints of the cult of individualism. This quest for the utopian and universal might be summed up in the aphorism: "The goal of life is man; the goal of man is Style."
Both utopian vision and practical engagement in the production of the real in an industrial world, De Stijl drew on the Hegelian tradition and on Theosophy, an esoteric doctrine then popular in the Netherlands and elsewhere. The founders of the movement were however primarily concerned with the formal – pictorial or architectural – expression of the principles of universal harmony. Painting, sculpture, graphics, furniture design, architecture and soon town planning served as the medium of experiment. De Stijl's creations were multidisciplinary by nature, transcending the traditional academic boundaries between major and minor arts, between decorative art, architecture and urbanism.
The guiding theme of the movement during its fourteen years of productive existence might be taken to be the spirit of the city. The spatiality of the work of art gradually shifts from being the basis for an analysis of the world to a means of construction of the urban social and political environment. In this respect, the spatialization of the work of art constitutes a specific experience of the world, ordering it and giving substance to community, embodying and making possible the equilibrium between individual and collective, between rational and sensuous, knowing and doing, spiritual and material.
For De Stijl, the priority was to find a formal language that answered to the problems of industrial society in the wake of the Great War and to adumbrate the strategies for the establishment of a new social order.

The method that served the vision was Neo-Plasticism, which at first represented a simple radicalisation of the avant-garde practice of the time. "The Cubists," said Mondrian, "refuse to take their own artistic revolution to its logical conclusion. The modern sensibility cannot be reduced to the integration of multiple points of view, but must tend towards an immediately universal and rational plastic language." Van Doesburg, for his part, called for "the elaboration, in connection with the plastic arts, of simple fundamental principles understandable to all."
It was through the rigorous employment of primary colours alone (blue, yellow, red), unmodulated white and black, and straight lines laid out at right angles, and the limitation of forms and the geometrization of volumes that this brought that the members of De Stijl invented a new grammar of forms. The analytical simplification of the formal lexicon and the harmonious dynamics of proportion offered no scope for tragedy, in the end projecting aesthetics as a universal.

Curator: Frédéric Migayrou Assistant Director Musée national d’art moderne/ Centre de création industrielle Assistant Curator: Aurélien Lemonier Curator, Department of Architecture, Musée national d’art moderne/ Centre de création industrielle


WEDNESDAY 9 FEBRUARY 2011, 11 AM – 13 PM, 2.30 PM – 6.30 PM
Admission free, subject to availability
To accompany the exhibition "Mondrian / De Stijl," the Centre Pompidou is organising an international colloquium on Mondrian, under the direction of Brigitte Leal, curator of the exhibition and Assistant Director, Collections, at the Musée National d’Art Moderne, and Jean-Pierre Criqui, Head of Spoken Word at the MNAM and editor of the Cahiers du Musée national d’art moderne.
The colloquium will consider the artist's Paris years, but also different aspects of his work as they extend both before and after this period.
Carel Blotkamp, Free University of Amsterdam
Yve-Alain Bois, Institute for Advanced Study, Princeton
Thierry de Duve, Université de Lille 3
Hans Janssen, Gemeentemuseum, The Hague
Guitemie Maldonado, Université de Paris 1
Georges Roque, CNRS, EHESS, Paris

The Bibliothèque Publique d’Information at the Centre Pompidou is organising a colloquium under the title "De Stijl, une avant-garde du XXe siècle." This event, consisting of a series of presentations and a round-table discussion led by Frédéric Migayrou, Assistant Director of the Musée National d’Art Moderne / Centre de Création Industriel, curator of the De Stijl exhibition, and assistant curator Aurélien Lemonier, will bring together academics, art historians, architects and artists to consider De Stijl's modernity.
With: Michael White, Senior Lecturer in the History of Art, University of York
Marek Wieczorek, Associate Professor of Modern Art History, University of Washington
Philippe-Alain Michaud, curator and head of film at the Centre Pompidou
Valérie Guillaume, curator in chief and head of future technology at the Centre Pompidou
Round-table discussion with: Claude Parent, architect;
Dominique Perrault, architect;
and Claude Rutault, artist

From 9 to 14 February 2011, in connection with the Mondrian/De Stijl exhibition, the Dutch Institute in Paris is organizing, in collaboration with the Centre Pompidou, a series of events entitled "La Semaine De Stijl."

Among the events are:

Entrée libre dans la limite des places disponibles
A discussion of the typography and graphic design of the De Stijl period and its legacy today.
"Graphisme sous influence: l’héritage De Stijl à la Gerrit Rietveld Academie d’Amsterdam."

On the programme are Guus Janssen's Café Society Downtown (2008) and a new work by the same composer, Anton Webern's Langsamer Satz (1905), an extract from Jacob van Domselaer's Proeven van stijlkunst (1913-16) (arr. Guus Janssen) and Morton Feldman's Structures (1951).

Entrée libre dans la limite des places disponibles
Staged reading of the unpublished letters of Piet Mondrian (1872-1944) and Theo van Doesburg (1883-1931), conserved at the Fondation Custodia in Paris. The reading will be preceded by an opportunity to view these hand-written letters by two key figures of the De Stijl movement.
Part of the programme of BPI events.

7 March 1872
Pieter Cornelis Mondriaan born at Amersfoort.
Moves to Amsterdam, enrols at the academy of Fine Arts.
Becomes a member of the St Luke's painters' group, which stages annual exhibitions at the Stedelijk Museum.
Receives his first commissions (traditional portraits, interiors for churches and private clients). Regularly paints, in Symbolist vein, the landscapes and farms near the family home at Winterswijk. Already shows an interest in the rhythmic elements of composition (trees and fences) and in flatness (raising the horizon line to counter the effect of depth).
Paints mills, haystacks and views of the River Gein. His painting becomes Expressionist and Fauve, embarking upon a "clarification of the plastic image" (Seuphor).
At Domburg, concentrates on the motifs of church, lighthouse, dunes and sea. The brushwork is sometimes Divisionist (inspired by Jan Toorop) and areas of flat colour are increasingly present. Begins to explore the Theosophy of Helena Blavatsky and the ideas of Rudolf Steiner.
Major Spoor, Mondrian and Sluyters retrospective at the Stedelijk Museum, Amsterdam. Joins the Netherlands Theosophical Society.
First visit to Paris. Mondrian would have been able to visit the Salon des Indépendants with its Room 41, considered to be the first major collective manifestation of Cubism.
Mondrian moves to Paris. Shows at the 28th Salon des Indépendants, henceforth signing his name Mondrian with a single "a". Influenced by the Cubists, he paints nudes, still lifes (Still Life with Ginger Pot) and views of Parisian buildings. Adopts Analytical Cubism. The evidence of reality disappears behind the network of geometrical lines and patches of graded monochrome.
His presence at the Salon des Artistes Indépendants is noted by Guillaume Apollinaire, who mentions "Mondrian's very abstract Cubism" in his report.
Goes back to Holland and is unable to return to Paris on account of the war.
Goes to live in Laren. Meets Theo van Doesburg, Bart van der Leck and the theosophist Schoenmaekers. The real "beginning of his art": the subject disappears, paintings consist of simple areas of colour or lines forming "pluses and minuses".
Publishes a series of articles in the journal De Stijl, which will appear monthly until 1932.
Returns to Paris.
Publication of the pamphlet Le Néo-plasticisme. Principe général de l’équivalence plastique is published by Léonce Rosenberg's Galerie de l’Effort Moderne. In his earliest Neoplasticist paintings, squares and rectangles of primary colours, or of black, are organised within an asymmetrical grid of black lines. With the flat ("Het Vlak") he sought to do away with space and volume, going beyond visible nature to arrive at "a purer (cosmic) manner." The artist was to understand colours intuitively and integrate them into a harmonious composition. Takes part in the exhibition "Les Maîtres du Cubisme" at Galerie de L’Effort Moderne," alongside Picasso, Braque, Gris, and Léger amongst others. Settles at 26, rue du Départ. Very quickly begins to fix painted boards to the walls of the studio, which becomes the abstract concretisation of paintings to come.
Retrospective organised by the Stedelijk Museum to mark the artist's 50th birthday. Despite artistic recognition, Mondrian lives in poverty, continuing to do flower paintings that he sells to make a living.
Meets Michel Seuphor. Takes part in the first big De Stijl exhibition in Berlin.
Gives greater emphasis in his paintings to the white background and black lines.
Break with Van Doesburg.
Makes drawings of an abstract interior for Ida Bienert of Dresden. Maquette of Neoplasticist stage design for Michel Seuphor's L’Éphémère est Éternel. André Kertész shoots a series of photographs of Mondrian's studio.
Mondrian's work first shown in the US by Katherine Dreier. The article "Le jazz et le néo-plasticisme" proposes a new conception of rhythm.
Contributes to the journal Cercle et Carré and to the group show of the same title.
Joins the Abstraction-Création association. Death of Van Doesburg, to whom he pays tribute in the last number of De Stijl the following year.
Move to the double line, which emerges as a distinct form of construction. A retrospective at the Stedelijk Museum in Amsterdam marks his 60th birthday.
Attends a Louis Armstrong concert at the Salle Pleyel. Regularly meets with the young American painter Harry Holtzman, who is visiting Paris.
Exhibition "Cubism and Abstract Art" at the Museum of Modern Art, New York. The catalogue devotes a whole chapter to Mondrian and De Stijl.
Exhibition "Origines et développement de l’art international indépendant" at the Musée du Jeu de Paume, curated by Christian Zervos.
Leaves Paris for London, moving in with Ben Nicholson.
Arrives in New York. Finds accommodation through Harry Holtzman, who introduces him to boogie-woogie.
Shows New York City I, consisting of coloured lines. Also starts using strips of coloured paper.
1 February 1944 Death of Mondrian. His last painting, Victory Boogie-Woogie, remains unfinished. Fritz Glarner and Harry Holtzman shoots a series of photographs and a film of his studio in New York.
"Piet Mondrian" retrospective at MoMA.
Exhibition "Mondrian, l’organisation de l’espace" at Galerie Denise René in Paris.
Most recent French retrospective of Mondrian's work at the Orangerie des Tuileries, organised by Michel Seuphor.

Summer: Piet Mondrian moves to Laren, in Holland, the declaration of war making it impossible for him to return to Paris, where he has lived since 1912. Theo van Doesburg is mobilised and sent to the Belgian frontier near Tilburg, where he gets to know poets Evert Rinsema and Antony Kok.
November: Van Doesburg publishes in the journal Eenheid an article on the work of Mondrian, which he has recently discovered.
January-February: Van Doesburg visits Mondrian, who introduces him to the German theosophist Mathieu Hubertus Josephus Schoenmaekers. March-June: Theo van Doesburg, Eric Wichman and Louis Saalborn establish the artist's society De Anderen [The Others]. May: Van Doesburg meets architects Jacobus Johannes Pieter Oud and Jan Wils and painter Bart Van der Leck. Together they establish in Leiden the artists' society De Sphinx, whose goal is to promote a closer relation between architecture and painting. This is the beginning of a period of cooperation between the painter and the architects, for whom he produces interior colour schemes and stained-glass windows. His work is close to that of Vilmos Huszár in the same period. Robert van’t Hoff builds the Henny villa at Huis-ter-Heide, whose geometric radicalism wins international recognition. Helene Kröller- Mu..ller acquires recent works by Van der Leck, whose simplified forms and areas of flat primary colour bring it very close to pure abstraction.
Van Doesburg makes his first Neoplastic paintings, called Compositions, based on the use of geometrical grids in accordance with Mondrian's precepts.
October: Publication of the first issue of the journal De Stijl, whose editor is Van Doesburg. Among the contributors are the painters Mondrian, Van der Leck, Huszár, Gino Severini and Georges Vantongerloo, the poet Kok and architects Oud, Wils, Huib Hoste and Van’t Hoff.
Influenced by De Stijl principles, Gerrit Rietveld develops a first version of the Red-Blue Chair.
Van Doesburg conceives the colour scheme for the hotel-restaurant De Dubbele Sleutel, designed by Wils, and for the Bart De Ligt house, designed by Van’t Hoff. He produces stained-glass windows for J.J.P. Oud's workers' housing project at Spangen in Rotterdam.
November: Publication of the first manifesto in De Stijl.
The journal is widely distributed in Europe, and includes information on artistic activities abroad.
July: Mondrian leaves for Paris.
February-March: Van Doesburg stays in Paris as Mondrian's guest. He meets Léonce Rosenberg, director of the Galerie L’Effort Moderne.
April: Theo van Doesburg, Piet Mondrian and Antony Kok sign the second De Stijl manifesto, devoted this time to literature. Piet Zwart collaborates with Jan Wils, designing the colour scheme for the Dansinstituut Gaillard-Jorissen in The Hague and the Bruynzeel Fabrieken in Zaandam.
May: Van Doesburg adopts the pseudonym of I.K. Bonset, Dada poet. June-November: He organises in the Netherlands the exhibition "La Section d’Or – Paris. Kubisten en Neo-Kubisten."
18 December 1920 - 3 January 1921: Van Doesburg's first visit to Germany, taking in Walter Gropius's Bauhaus in Weimar.
Van Doesburg devotes himself to architectural collaborations. He conceives of colour as the instrument of so radical a dynamization and destructuring of architecture that Oud terminates their relationship and quits De Stijl.
17 March - 28 April : Theo van Doesburg and Nelly van Moorsel travel through Europe. They meet Tristan Tzara.
28 April - late 192: Van Doesburg moves to Weimar, from where he edits De Stijl. The journal opens its pages to new authors: Hans Richter, Kurt Schwitters, Raoul Hausmann, Clément Pansaers...
May: Van Doesburg's first philosophical articles published under the pseudonym Aldo Camini.
August: Publication in the journal of the third De Stijl manifesto, "Towards a new World Plasticism."
Van Doesburg launches the journal Mécano (Leiden, 1922-1923).
8 March-8 July: Van Doesburg offers Bauhaus students a course on De Stijl. Gets to know the Dutch architect Cornelis van Eesteren, the encounter marking the beginning of a close collaboration. Van Doesburg is behind the International Congress of Progressive Artists held in Du..sseldorf
(29-31 May) and the Constructivist and Dadaist Congress at Weimar (25 September).
January-April: "Dada Tour" of Holland by Nelly van Moorsel, Theo van Doesburg, Kurt Schwitters and Vilmos Huszár.
May: Theo van Doesburg and Nelly van Moorsel move to Paris.
May-October: Huszár and Rietveld submit Composition spatiale et colorée to the Grosse Berliner Kunstausstellung and the Juryfreie Kunstschau in Berlin.
15 October - 15 November: Exhibition "Les Architectes du groupe De Stijl" at the Galerie L’Effort Moderne in Paris. Van Doesburg and Van Eesteren show three projects for houses they call Counter-constructions.
Gerrit Rietveld and Truus Schröder-Schräder build the Schröder House in Utrecht. An architectural manifesto for De Stijl, it wins international recognition. César Domela joins the group.
March-April: "L’architecture et les arts qui s’y rattachent," a De Stijl exhibition at the École Spéciale d’Architecture, Paris. In a work entitled Contre-composition, Van Doesburg introduces the diagonal into his painting, calling "Elementarism" this painterly result of his architectural collaboration with Van Eesteren. The break with Mondrian is complete.
In Rotterdam, Oud builds the Café De Unie in accordance with De Stijl principles.
November: The Bulletin de L’Effort Moderne publishes the fifth De Stijl manifesto, "Vers une construction collective," signed by Van Doesburg and Van Eesteren.
Munich's Bauhausbu..cher publishes Van Doesburg's Grundbegriffe der neuen Gestaltenden Kunst and Mondrian's Neue Gestaltung, Neoplastizismus, Nieuwe Beelding. Van Eesteren wins the competition for the redesign of Unter der Linden in Berlin.
June: At the Paris Exhibition, Frederick Kiesler shows City in Space, an application of Neoplasticism to urban design.
The Vicomte de Noailles commissions a mural decoration from Van Doesburg for the "flower room" in the villa built for him at Hyères by Robert Mallet- Stevens.
July: Van Doesburg publishes the "Elementarist Manifesto."
September: Renovation of the Café de l’Aubette begins in Strasbourg, under Van Doesburg, who is assisted by Hans Arp and Sophie Taueber-Arp. It is completed in 1928.
For the 10th anniversary of De Stijl, Van Doesburg publishes a special number covering the group's activities over the decade.
June: Rietveld is one of the founder members of the Congrès Internationaux d’Architecture Moderne (Ciam), established on the initiative of Le Corbusier and Sigfried Giedion. With them he signs the "La Sarraz Declaration."
Van Doesburg builds a house and studio at Meudon Van Eesteren is appointed head of the Amsterdam urban planning department, working on the extension of the city.
18 April-1 May: The Cercle et Carré group's exhibition at Galerie 23 in Paris includes works by some 50 artists, among them Vantongerloo and Arp. Mondrian and Michel Seuphor show their joint work, Tableau-poème. In reaction, Van Doesburg launches the journal Art concret, in defence of radical abstraction.
February: The Abstraction-Création group is founded in Paris by Auguste Herbin, Theo van Doesburg and Jean Hélion.
7 March: Van Doesburg dies of a heart attack at Davos in Switzerland, where he had gone for health reasons.
January: A last issue of De Stijl is published, in tribute to Theo van Doesburg.


24 juni 2010 - 30 januari 2011

Over het Rietveldjaar

De stad Utrecht is er trots op dat de meeste Rietveldgebouwen binnen haar grenzen liggen en dat het gemeentelijke Centraal Museum de grootste Rietveldcollectie ter wereld heeft.

Daarom heeft de stad Utrecht 2010 tot Rietveldjaar uitgeroepen als startpunt in een meerjaren campagne om Rietveld als icoon van de stad Utrecht te profileren en zijn naam blijvend aan Utrecht te verbinden. Het Rietveldjaar wordt gelanceerd op 24 juni, de verjaardag van Rietveld. Vanaf dan vinden er wekelijks activiteiten plaats in de stad, de provincie maar ook daarbuiten. Er wordt samengewerkt met verschillende partners zoals onder andere het Nederlands Filmfestival, Hogeschool voor de Kunsten Utrecht, bewoners van Rietveldhuizen, Armando Museum, Kröller Müller Museum, Dick Bruna, Krisztina de Châtel, Stichting Rietveldprijs, Studium Generale Utrecht, C-mon & Kypski, poppodium Tivoli, Culturele Zondagen en Premsela. Het multidisciplinaire karakter van het programma wordt ingezet om een breed en divers publiek te interesseren voor Rietveld en de tentoonstelling Rietvelds Universum.
Het Centraal Museum laat zien dat Utrecht al eeuwenlang geldt als voedingsbodem voor artistiek en cultureel talent van nationaal en internationaal niveau. Zo beschikt het oudste stedelijk museum van Nederland over de grootste collectie Rietveld-objecten ter wereld en toont het werk van de wereldberoemde Dick Bruna. Ook de collectie oude meesters met onder andere werken van Jan van Scorel, Abraham Bloemaert en Hendrick ter Brugghen is zeer de moeite waard. Naast het werk van al deze Utrechtse iconen biedt het Centraal Museum een overzicht van 2000 jaar turbulente geschiedenis, maar staat ook het nu centraal met actuele mode, vormgeving en beeldende kunst.

Het museum is grotendeels gevestigd in een voormalig middeleeuws klooster. Andere delen van het gebouw hebben dienst gedaan als weeshuis, militaire paardenstal en psychiatrisch ziekenhuis. Het is in 1999 verbouwd door de architecten Stéphane Beel, Lieven Achtergael en Peter Versseput. Het museum bestaat uit een verzameling gebouwen rond een grote binnentuin.

Gerrit Rietveld (1888-1964) - Van krullenjongen tot architect

Gerrit ging als twaalfjarig jongetje werken in het meubelmakersbedrijf van zijn vader. Daar leerde hij stap voor stap de kneepjes van het vak. Zijn creativiteit kon hij echter niet kwijt in het kopiëren van klassieke stijlmeubelen. Rietveld wilde duidelijk meer.

Vier jaar lang volgde Rietveld avondcursussen bij het Utrechts Museum voor Kunstnijverheid en bij architect P.C. Klaarhamer. Hij kwam hierdoor in aanraking met de nieuwste ontwikkelingen op het gebied van de architectuur, vormgeving en beeldende kunst. In 1917 opende hij zijn eigen werkplaats, waarna hij in korte tijd een reeks revolutionaire stoelen ontwierp, waarvan de rood-blauwe stoel later wereldberoemd zou worden. De filosofie achter het ontwerp van deze stoelen was nauw verwant aan de ideeën van De Stijl beweging, waaraan ook schilders Bart van der Leck en Piet Mondriaan, en de architecten Theo van Doesburg en J.J.P. Oud deelnamen. De beweging groeide uit tot een van de belangrijkste avant-garde stromingen in de 20ste eeuw.

Hoewel Rietveld in die tijd toetrad tot de internationale avant-garde van de beeldende kunst en architectuur, leverde het hem nauwelijks betaald werk op. Via via kwam hij in contact met Truus Schröder-Schräder. Een ontmoeting met verstrekkende gevolgen. Na het overlijden van haar echtgenoot vroeg Truus Schröder aan Rietveld een voorstel te maken voor een nieuw te bouwen woonhuis aan de Prins Hendriklaan 50. Het was zijn eerste volwaardige bouwproject en daardoor dé kans zijn droom om architect te worden te realiseren. Truus Schröder bleek de ideale opdrachtgever. Ze gaf hem niet alleen alle vrijheid, maar daagde hem ook uit zijn ideeën in een ongekende vorm te gieten. Het resulteerde in een revolutionair manifest voor een nieuwe architectuur. In 2000 is het Rietveld Schröderhuis door de UNESCO op de Werelderfgoedlijst geplaatst en werd daarmee definitief een van de iconen van de twintigste-eeuwse architectuurgeschiedenis.

Vestiging als architect

Na de oplevering van het Rietveld Schröderhuis, in januari 1925, vestigde hij zich als architect in de atelierruimte op de begane grond. In de jaren vlak daarna ontwierp hij verscheidene fraaie projecten, o.a. de Erasmuslaan en ontwikkelde hij ideeën over woningbouw en massaproductie die de kern van zijn hele, latere oeuvre vormen. Waarschijnlijk was Rietvelds carrière sneller verlopen als de economische crisis niet was uitgebroken, gevolgd door de Tweede Wereldoorlog. Pas in de jaren vijftig kwam de wederopbouw van het verwoeste Nederland weer goed op gang. Ook ontstond er in die tijd een oplevende belangstelling voor De Stijl. Het leverde Rietveld enkele prestigieuze opdrachten op in de culturele sfeer, waaronder de bouw van het Nederlands Paviljoen voor de Biënnale in Venetië. Opdrachten in de volkswoningbouw, wat Rietveld het meest ambieerde, vielen hem slechts mondjesmaat ten deel. Pas toen hij in 1961 met de architecten Van Dillen en Van Tricht een maatschap oprichtte, kon hij meer werken realiseren.

Rietveld in het Centraal Museum

In 1958 organiseerde het Centraal Museum de eerste overzichtstentoonstelling over Rietveld. Sindsdien is de band tussen Rietveld en het museum blijven bestaan. De tentoonstelling legde de basis voor de huidige collectie Rietveld-meubels en -ontwerpen, de grootste van de wereld. In 1964 overleed Rietveld, een dag na zijn 76ste verjaardag.

Een tweede belangrijk moment voor het museum was de overdracht van het Rietveld Schröderhuis en het Rietveld Schröder Archief aan de Gemeente Utrecht in 1987. Het Centraal Museum kreeg toen het beheer over het huis en het belangrijke archief van Truus Schröder. Dankzij deze unieke collectie heeft het Centraal Museum zich ontwikkeld tot het internationale kenniscentrum bij uitstek over Rietveld en zijn werk.

Tentoonstelling Rietveld's Universum

Centraal Museum, Utrecht

20 oktober 2010 - 30 januari 2011

De tentoonstelling Rietvelds Universum laat zien dat de Utrechtse architect en ontwerper Gerrit Th. Rietveld (1888-1964) veel meer heeft ontworpen dan de klassieke rood-blauwe stoel en het beroemde Rietveld Schröderhuis. Hij realiseerde meer dan honderd gebouwen en vele meubelen. Het Centraal Museum plaatst Rietvelds werk in een brede context. Door de persoon en zijn manier van werken centraal te stellen en te vergelijken met beroemde tijdgenoten als Wright, Le Corbusier, Mies van der Rohe komt het creatieve genie van Rietveld in een nieuw licht te staan en wordt er een beeld gegegeven van Rietvelds bijdrage aan 20ste-eeuwse architectuur en design. De tentoonstelling wordt gerealiseerd in samenwerking met het Nederlands Architectuurinstituut.

Centraal staat Gerrit Rietvelds experimentele manier van werken. Zo is zijn zoektocht naar een stoel uit-één-stuk te volgen, waaruit de zigzagstoel is ontstaan. Door het werk van Rietveld naast dat van tijdgenoten te plaatsen wordt duidelijk dat hij als architect en vormgever soms zelfs radicaler was dan collega’s als Mies van der Rohe en Le Corbusier. Ook blijkt dat op cruciale momenten kunstenaars als Van der Leck, en Van Doesburg een beslissende invloed hebben gehad op zijn werk. Op zijn beurt heeft Rietvelds werk een belangrijke wending gegeven aan de ontwikkeling van architecten en vormgevers zoals Breuer en Aalto.

Museum Ludwig Köln

Kazimir Malevitsch and Suprematism
in the Ludwig Collection

5 February - 22 August 2010

After the exhibition "A Slap in the Face of Public Taste. Cubo-Futurism and the Rise of Modernism in Russia" Museum Ludwig contin-ues its project series on the Russian avant-garde with a cabinet exhibition of its Malevich collection. This is one of the largest collections worldwide of Malevich's work and will be shown for the first time in nearly twenty years. The approximately fifty graphic works, four paintings and one sculpture from all periods of his work afford viewers an insight into the artist's development from figurative art to abstraction and back again to figuration. As part of the exhibition preparations, our restorers subjected the four paintings to an art-technological examination. Ten suprematist works by artists from Malevitsch's circle, Ekaterina Bugrova, Ivan Kliun, Nina Kogan, Liubov Popova, Kliment Redko, Nikolai Suetin and Ilya Chashnik, will complement the exhibition and demonstrate Malevich's influence on his contemporaries.

The concept of Suprematism denotes both abstract composition using pure shapes as well as Malevich's own theory of pure abstraction in art; for him, this implies "everything that goes beyond what has to this date been created in art".

The focal point will be the presentation of the two paintings from his Suprematist period, "Supremus No. 38" from 1916 and "Suprematist Composition" from 1915. The latter underwent substantial restoration for the exhibition and both paintings were subjected to an art-technological examination. The findings will be comprehensively documented as part of the exhibition.

On the basis of the results of the examinations carried out (UV, infrared, X-ray) and based upon the history of the paintings (exhibitions; change of owner; earlier restoration measures), the state of preservation of the paintings as they are today, and also how they were created, will be rendered visible. From detailed close-ups, the viewers will learn how to spot certain traits of painting technique like, for example, surface structures and brush strokes - but also the impact restoration can have on the appearance of the paintings. In preparation the exhibition, also numerous works on paper by Malevich were restored.

Like the paintings in the collection, the drawings by Malevich too stem from various periods of his work, from his beginnings around 1903 to his famous invention and development of (abstract) Suprematism all the way to his return to figuration. This change of course in his later work has only recently become the subject of art historical research. The extensive Ludwig Collection is ideally suited to the exploration of abstraction as well as figuration. The public will be able to trace and comprehend the development of Malevich's work. The confrontation of his early concrete works with his later ones makes a unique comparison possible.

A catalogue which documents the complete findings of the art technological examinations and features further scholarly essays on Malevich will be published in April 2010 with the support of the Friends of the Wallraf Richartz Museum and the Museum Ludwig e.V.

With over 800 works, the Museum Ludwig is home to one of the world's largest collections of the Russian avant-garde. In May 2009, a se-ries of exhibitions started which highlights new aspects of the col-lection and its main emphases. The series goes hand in hand with in-tensive research into the techniques used in the works, the picture frames and the dates. Curator of the series is Katia Baudin, the deputy director of Museum Ludwig, with Emily Joyce Evans acting as assistant curator. Petra Mandt worked on the art technological examinations and their documentation.

Project Muurgedichten Leiden

Openbare Basisschool De Morskring
Damlaan 1
2332 XG Leiden

In april 2010 is het muurgedicht Jagadada van Antony Kok, dat met de sloop van de gymzaalvan Basisschool De Morskring in Leiden in de zomer van 2004 is verdwenen, opnieuw aangebracht.

Foto Ed Visser

Antony Kok (1882 – 1969) - gedicht Jagadada, 1923

Kröller-Müller Museum Otterlo

toont oeuvre Van ’t Hoff in:
'Alles of niets'

Robert van ’t Hoff

Architect van een nieuwe samenleving
2 april – 29 augustus 2010

De tentoonstelling 'Alles of niets' Robert van ’t Hoff, architect van een nieuwe samenleving toont het oeuvre van architect en architectuurtheoreticus Robert van ’t Hoff (1887-1979) en schetst een beeld van zijn persoonlijkheid. Het werk van de avant-garde architect die lid was van De Stijl wordt gekenmerkt door een sociaal-maatschappelijke betrokkenheid. De tentoonstelling is te zien van 2 april tot en met 29 augustus.
Bijzonder aan het overzicht van zijn oeuvre is het complete interieur van een studieruimte die Robert van ’t Hoff voor zijn woning in New Milton ontwierp en recent door zijn dochter, Megan van ’t Hoff (1922-2009), aan het museum is geschonken. Dit interieur en diverse andere ontwerpen op de tentoonstelling die tot nu toe onbekend zijn gebleven, geven nieuw inzicht in Van ’t Hoff’s worsteling met de vernieuwing van architectuur en de realisering van een sociaal-utopisch gedachtegoed.

Op deze overzichtstentoonstelling worden ook andere projecten voor het eerst geëxposeerd zoals een driezitsbank (1920) en een eikenhouten boekenkastje (circa 1933) dat hij voor eigen gebruik laat uitvoeren. De afdeling Bouwkunde van de TU Delft reconstrueerde een stoel van Van ’t Hoff, waarvan het oorspronkelijke, door Rietveld gemaakte exemplaar uit 1918, verloren is gegaan. Het museum toont ook de originele ontwerptekeningen en foto’s van zijn gebouwde oeuvre, waarvan Zomerhuis Verloop (1914-1915) en Villa Henny (de Betonvilla, 1914-1919) de bekendste zijn en meubelen, schetsen voor wooncommunes en zeldzame sociaal-utopische geschriften uit het bezit Robert van ‘t Hoff. Door ook werk van bevriende kunstenaars als de schilders Mondriaan en Bomberg, en de architecten Elling en Rietveld te tonen, wordt zijn specifieke rol en revolutionaire inborst binnen de progressieve kunstbeweging uit het begin van de twintigste eeuw zichtbaar.
Bij de tentoonstelling verschijnt de monografie Robert Van ’t Hoff, architect van een nieuwe samenleving, uitgegeven door NAi publishers, verkrijgbaar in de museumwinkel en in de reguliere boekhandel, ISBN 978-90-5662-749-2. De tentoonstelling is in samenwerking met het Nederlands Architectuurinstituut in Rotterdam tot stand gekomen.
Gastconservator Dolf Broekhuizen geeft op zondag 9 mei (14.00-15.00 uur) een lezing in het kader van de tentoonstelling. Aanmelden is niet nodig. De lezing is gratis voor bezoekers met een geldig entreebewijs voor het museum en het Park.

Van Doesburg

& the International Avant-Garde


4 February – 16 May 2010

"He is the coolest cat in 20th-century art" - The Daily Telegraph

Tate Modern presents the first major exhibition in the UK devoted to the Dutch artist and pivotal figure of the European avant-garde, Theo van Doesburg (1883-1931). This is a unique and exciting chance for van Doesburg's work to be seen for the first time in the UK. This follows in the footsteps of a series of exhibitions looking at different aspects of Modernism, conceived by Vicente Todolí, Director of Tate Modern.

Van Doesburg, who worked in disciplines within art, design and text, founded the far-reaching movement and magazine De Stijl. This artistic movement of painters, architects and designers sought to build a new society in the aftermath of World War I, advocating an international style of art and design based on a strict geometry of horizontals and verticals.

Van Doesburg travelled extensively in Europe in the 1920s making connections and collaborating with avant-garde contemporaries of the time. This exhibition explores Doesburg's role as promoter of Dutch Neoplasticism, his Dada personality, his efforts to influence the Bauhaus, his links with international Constructivists, and his creation of the group Art Concret. Including over 350 works (many unseen in the UK before) by key artists as Jean Arp, Constantin Brancusi, László Moholy-Nagy, Piet Mondrian, Francis Picabia, Gerrit Rietveld, Kurt Schwitters and Sophie Taeuber, the exhibition features van Doesburg's rarely-seen Counter-Composition paintings and designs for the Café Aubette in Strasbourg, furniture such as Rietveld's iconic Red-Blue chair, as well as typography, magazines, stained glass, film, music, sculpture and more. Curated by Gladys Fabre, Independent Curator and Vicente Todolí, Director Tate Modern.


Voor een nieuwe wereld

23 januari 2010 t/m 16 mei 2010

Georges Vantongerloo, Composition émanante de l’ovoïde (Uit de eivorm voortkomende compositie), 1918, mahonie en olieverf, 17 x 6,5 x 6,5 cm, Collectie Angela Thomas Schmid, Zumikon.

Als een moderne Leonardo da Vinci concentreerde Georges Vantongerloo zich in zijn werk op de verhouding tussen het lichaam en de kosmos. In de kunstwereld wordt veel gerept van een synthese tussen kunst en leven, maar voor Vantongerloo waren dit geen loze woorden. Als voorvechter van een nieuwe wereld waarin zijn kunstzinnig gedachtegoed deel uit zou maken van ons dagelijks bestaan, bracht hij vele uren twijfelend, piekerend en worstelend door in zijn atelier en leverde tal van artistieke experimenten af die vaak passen in de palm van een hand! Begin 2010 wordt er in het Gemeentemuseum een groots retrospectief gewijd aan deze Belgische artistieke duizendpoot die zowel schilder, beeldhouwer, designer als projectontwikkelaar was.
Vantongerloo maakte maar kortstondig deel uit van De Stijl, maar zijn contact met Piet Mondriaan was blijvend. Hoewel bekend was dat Piet Mondriaan intuïtief werkte, was Vantongerloo ervan overtuigd dat er een wiskundige code ten grondslag lag zijn composities. Met papieren vol eindeloze berekeningen probeerde hij de ‘code van Mondriaan’ te kraken, zonder een éénduidige uitkomst.

Autonome beeldhouw- en schilderkunst, maar ook ontwerpen voor koffieservies, meubelen, vliegvelden, bruggen en andere infrastructuur kwamen van de hand van Vantongerloo. Als utopisch denker vocht hij voor ‘zijn’ wereld, waarin zijn abstracte vormentaal ingeburgerd zou raken in de samenleving en zodoende zichtbaar in complete woonwijken met tramlijnen, straten, straatverlichting en stratennamen. Hoe inventief hij ook was in zijn ontwerpen, Vantongerloo was nu eenmaal geen ingenieur en zijn infrastructurele ontwerpen bleven, ondanks zijn grote lobby gedurende zijn woonperiode in Parijs, altijd onuitgevoerd.


Georges Vantongerloo, Variation sur le carré inscrit et le carré circonscrit d’un cercle (Variatie op het ingeschreven en omgeschreven vierkant van een cirkel), 1929, gegoten cement, beschilderd, 28,5 x 52 x 18 cm, Collectie Angela Thomas Schmidt, Zumikon

De kracht, maar misschien ook wel de zwakte van Vantongerloo was, dat zijn oeuvre uitwaaiert over alle mogelijke kunstdisciplines, waardoor hij zich nooit definitief heeft verbonden aan één belangrijk statement of succes. Hij offerde zich op aan zijn artistieke ideeën, maar miste net het raffinement om er ook succesvol mee te worden. Toch liet Vantongerloo diepe sporen na in de kunstgeschiedenis, als medewerker aan het tijdschrift De Stijl en als betrokkene bij de kunstenaarsgroep Abstraction-Création in Parijs.

Als mede-grondlegger van de geometrische abstractie en het constructivisme is Vantongerloo onterecht in de vergetelheid geraakt. Het Gemeentemuseum Den Haag en het Lehmbruck museum in Duisburg hebben daarom de handen ineengeslagen voor een overzichtstentoonstelling van Vantongerloo én tijdgenoten als Max Bill en Piet Mondriaan. Eigenlijk had deze tentoonstelling niet georganiseerd mogen worden, Vantongerloo had namelijk in zijn testament laten vastleggen dat er nooit een tentoonstelling van hem in Nederland zou mogen komen.

Bij de tentoonstelling verschijnt een kleurrijke monografie met bijdragen van met bijdragen van Marion Bornscheuer, Christoph Brockhaus, Hans Janssen, Angela Thomas Schmid, Francisca Vandepitte en Marek Wieczorek (€ 44,50)

Georges Vantongerloo, Fonction de lignes, rouge, vert (Functie van lijnen, rood, groen), 1937, olieverf op triplex, 79,5 x 66,1 cm, Collectie Angela Thomas Schmid, Zumikon

BRABANTS DAGBLAD 10 december 2009:

SP wil Tilburgse oorsprong kunstbeweging permanent zichtbaar maken.
Bouwen in de Spoorzone?

Graag in de stijl van De Stijl.


Van Doesburg and the International Avant-Garde: Constructing a New World

20 oktober 2009 t/m 3 januari 2010

In nauwe samenwerking met Tate Modern in Londen presenteert Stedelijk Museum De Lakenhal van 20 oktober '09 t/m 3 januari '10 in Leiden een groots opgezette tentoonstelling over Theo van Doesburg (1883-1931) en zijn invloed op de internationale avant-garde. Onvermoeibaar en vol van geestdrift verrichtte Van Doesburg baanbrekend werk als initiator, ambassadeur, promotor en organisator van de nieuwe kunst. De meer dan 300 werken van circa 80 kunstenaars – onder wie El Lissitzky, László Moholy-Nagy, Gino Severini, Kurt Schwitters, Hans en Sophie Arp, Hans Richter, Piet Mondriaan, Vilmos Huszár en Alexander Archipenko – zijn afkomstig van musea uit de hele wereld en voor een groot deel nog nooit in Nederland te bewonderen geweest.

Multidisciplinair als Van Doesburg was, als schilder, architect, vormgever, typograaf, kunstcriticus, dichter, redacteur en uitgever, streefde hij naar veranderingen in alle disciplines en vooral naar een synthese van kunst en leven: een ‘constructeur van het nieuwe leven’. In 1917 richtte hij in Leiden het tijdschrift De Stijl op, een platform van de gelijknamige kunstbeweging, waar kunstenaars en architecten als onder anderen Piet Mondriaan, Bart van der Leck, Vilmos Huszár, J.J.P. Oud en Gerrit Rietveld op zoek waren naar een harmonische en universele stijl. Als redacteur van het blad werd Van Doesburg al snel de spreekbuis van de groep en vanaf 1920 reisde hij naar België, Frankrijk en Duitsland om De Stijl te promoten. Hij gaf lezingen, schreef artikelen in internationale tijdschriften, gaf ‘De Stijl’ cursussen in Weimar aan studenten van het Bauhaus, organiseerde congressen en tentoonstellingen, richtte tijdschriften en kunstenaarsgroepen op, raakte bevriend met buitenlandse kunstenaars als de constructivist El Lissitzky en dadaïst Kurt Schwitters en wist vooral veel kunstenaars aan zich te binden. Door al die activiteiten werd hij een van de centrale figuren binnen de Europese avant-garde.

Hij was de man van de contrasten, van de polemieken; weerstanden waren voor hem om te overwinnen en niet om uit de weg te gaan. Vriendschappen eindigden wel eens in flinke ruzies. Ook in de kunst zijn er tegenstellingen te ontdekken in zijn interesses in het constructivisme én Dada, dat als een antikunst beweging het tegenovergestelde was. Hij schiep alter ego’s als de dadaïstische dichter I.K. Bonset en de Italiaanse schrijver Aldo Camini. Tijdens de Dada-optredens in Duitsland en vervolgens in Nederland, met zijn derde vrouw Nelly en de kunstenaars Schwitters en Huszár, genoot hij van de ophef die ze veroorzaakten. De tentoonstelling neemt het hele museum in beslag en zet Van Doesburg neer als een onvermoeibare, veelzijdige en centrale persoon binnen de internationale avant-garde. Schilderijen, beelden, maquettes, meubels, affiches, films, typografische ontwerpen en tijdschriften geven een beeld van de levendige internationale kunstwereld waarin de verschillende disciplines steeds meer met elkaar verweven raakten. Er is werk te zien van onder anderen El Lissitzky, László Moholy-Nagy, Gino Severini, Karl Peter Röhl, Werner Gräff, Walter Dexel, Kurt Schwitters, Hans en Sophie Arp, Raoul Hausmann, Hans Richter, Henryk Berlewi, Mondriaan, Vilmos Huszár, Bart van der Leck, Alexander Archipenko.

Er verschijnt een rijk geïllustreerde Engelstalige catalogus Van Doesburg and The International Avant-Garde. Constructing a New World, onder redactie van Gladys Fabre en Doris Wintgens Hötte (240 pagina’s met 250 kleurafbeeldingen; € 25).

Van 4 februari tot 16 mei 2010 is de tentoonstelling te zien in Tate Modern Londen.

Theo van Doesburg: architect, vormgever, typograaf

Hoe veelzijdig een mens kan zijn, is duidelijk te zien aan Theo van Doesburg (1883-1931). Hij was niet alleen een beeldende kunstenaar, promotor van De Stijl en dichter, maar ook architect, vormgever en typograaf. Het was niet voor niets dat hij een groot belang hechtte aan disciplines als architectuur en (grafische) vormgeving. Van Doesburg was de oprichter van het tijdschrift De Stijl (Leiden, 1917), een platform van de gelijknamige kunstbeweging. Hierin waren kunstenaars en architecten verenigd en Van Doesburg zag in deze samenwerking een voorbeeld van zijn gewenste synthese van kunst en maatschappij. Van Doesburg vindt al snel in de architect J.J.P. Oud een medestander voor een integratie van schilderkunst, design en architectuur en hij krijgt van Oud diverse opdrachten om glas-in-loodramen te ontwerpen. Deze ontwerpen zijn door het gebruik van eenvoudige, geometrische vormen ook van groot belang voor zijn visie op kunst. Voor verschillende interieurs maakt hij voorstellen voor kleurschema’s. In zijn jaren in Duitsland (1921-1923) komt hij in contact met de Russische constructivisten, onder wie El Lissitzky. In het constructivisme ziet Van Doesburg een verwante artistieke visie. Ook zij vinden dat de nieuwe kunst toepasbaar moet zijn op de architectuur, stedenbouw, industriële vormgeving en typografie. In 1923 verhuist Van Doesburg naar Parijs. Hier ontwerpt hij met de architect Cornelis van Eesteren voor een expositie enkele maquettes van een ‘ideaal huis’, het Maison d’Artiste en voor het Maison Particulier. Enkele jaren later, in 1926, vragen Hans en Sophie Arp zijn hulp bij het inrichten van Café Aubette in het Franse Straatsburg. Van Doesburg neemt al snel de leiding en maakt van de Aubette een architectonische beleving van de vierde dimensie, voorbij de ruimte van de driedimensionale ruimte. Hij ontwerpt de Aubette als een dynamische arena voor eten, drinken, dansen en filmvoorstellingen.

Niet alleen architectuur maar ook de grafische vormgeving had zijn belangstelling; in deze discipline wordt hij beïnvloed door kunstenaars als El Lissitzky, László Moholy-Nagy en Kurt Schwitters. Hij ontwerpt diverse omslagen voor tijdschriften en affiches, waarbij het accent op de typografie komt te liggen. Van Doesburg en andere Stijlleden hebben een voorkeur voor een typografie die de mogelijkheden van de letter en tekst benadrukt. Naast deze wat statische stijl past Van Doesburg ook een onconventioneler typografie toe zoals in het, door hem uitgegeven, dadaïstische tijdschrift Mécano. Zijn klankgedichten die hij voordraagt tijdens Dada-voorstellingen, plaatst Van Doesburg in het tijdschrift De Stijl als ‘letterklankbeelden’, waarbij de typografie vormt geeft aan de vrije gedichten.

In nauwe samenwerking met Tate Modern in Londen presenteert Stedelijk Museum De Lakenhal in Leiden, van 20 oktober 2009 t/m 3 januari 2010, een groots opgezette tentoonstelling over Theo van Doesburg en zijn invloed op de internationale avant-garde: Van Doesburg and the International Avant-Garde: Constructing a New World

Onvermoeibaar en vol van geestdrift verrichtte hij baanbrekend werk als initiator, ambassadeur, promotor en organisator van de nieuwe kunst. De meer dan 300 werken van circa 80 kunstenaars –  onder wie El Lissitzky, László Moholy-Nagy, Gino Severini, Kurt Schwitters, Hans en Sophie Arp, Hans Richter, Piet Mondriaan, Vilmos Huszár en Alexander Archipenko – zijn afkomstig van musea uit de hele wereld en voor een groot deel nog nooit in Nederland te bewonderen geweest.

Nelly (Pétro) van Doesburg-van Moorsel

Als ‘vrouw van’, maar vooral ook als ‘weduwe van’ heeft Nelly van Doesburg-van Moorsel zich ingezet voor de idealen van haar man Theo van Doesburg: het internationaal promoten van de nieuwe kunst.

Nelly van Moorsel (1899-1975) was pianiste, opgeleid aan het conservatorium, toen ze in 1920 tijdens een lezing in de Haagse Kunstkring de kunstenaar Theo van Doesburg ontmoette. Na enkele maanden brak de 21-jarige Nelly met haar familie om het avontuur aan te gaan met de zestien jaar oudere Van Doesburg, die op dat moment nog getrouwd was met zijn tweede vrouw Lena.

Theo en Nelly vestigden zich in april 1921 in Weimar (Duitsland). In 1919 was het Bauhaus hier van start gegaan en Van Doesburg zag kansen om binnen dit internationale kunstenaarsklimaat zijn ideeën van de Stijl uit te dragen. Hij gaf ‘De Stijl’cursussen en oefende veel invloed uit op jonge kunstenaars. Nelly speelde daarbij een belangrijke rol. Haar haren geknipt in een strakke coupe en zwaar opgemaakt, ontwikkelde zij zich aan de zijde van haar altijd in zwart en wit geklede ‘Doesje’ tot een ware muze van de moderne kunstenaars. Zij liet zich ook als pianiste niet onbetuigd en droeg met haar piano-uitvoeringen in belangrijke mate bij aan Dada-avonden in Duitsland. Met Kurt Schwitters en Vilmos Huszár gaan de Van Doesburgs in 1923 op Dada-toernee in Nederland. Nelly, alias Pétro, speelde tijdens deze optredens muziek van eigentijdse componisten als Jacob van Domselaer, Daniel Ruynemann en Erik Satie.

In 1923 verhuisden Nelly en Theo naar Parijs. Ze probeerde haar muziekcarrière verder op te bouwen, maar wordt uiteindelijk een danseres in een operette om zo wat geld te verdienen. Nelly maakte zelf ook enkele schilderijen onder de naam Cupera (afgeleid van Küpper, de officiële naam van Theo) en organiseerde in 1929 de ESAC-tentoonstelling (Exposition Sélectes d’Art Contemporain) in het Stedelijk Museum in Amsterdam. Daarbij bracht ze werk in van onder anderen Hans Arp, Marcelle Chan, Joaquin Torres-Garcia, Jean Crotti, Gino Severini – allen kunstenaars die zij persoonlijk kende. Door de erfenis van haar vader verbeterde hun financiële situatie en met dit geld werd begonnen aan een door Van Doesburg ontworpen huis in Meudon. Dit was in 1930 gereed, maar Theo kon er maar kort wonen; wegens astma moest hij kuren in Zwitserland, waar hij in 1931 overleed.

Tijdens zijn leven was Nelly Theo zeer toegewijd; ze steunde hem in zijn idealen om de nieuwe kunst te verspreiden. Na zijn overlijden zet ze deze missie voort. Ze beheert niet alleen zijn nalatenschap, maar promoot ook Van Doesburg en de denkbeelden van De Stijl. Ze maakt doelmatig gebruik van haar uitgebreide netwerk dat ze had opgebouwd in de jaren met Theo. Voor de Tweede Wereldoorlog raakte ze bevriend met Peggy Guggenheim, waarna ze een tijd Peggy’s adviseur was voor kunstaankopen. Na de oorlog woonde ze twee jaar in de Verenigde Staten, waar ze ook als promotor van De Stijl actief was. Mede door haar doortastendheid werden in binnen- en buitenland diverse exposities gehouden waaronder de grote tentoonstelling in 1951 in het Stedelijk Museum over De Stijl en een solotentoonstelling van Theo van Doesburg in 1968 in het Van Abbemuseum te Eindhoven. Ze leidde een druk sociaal leven als ook een boeiend liefdesleven met interessante minnaars onder wie Apithy, de latere president van Benin, en de beroemde architect Mies van der Rohe. Maar ze koos voor haar onafhankelijkheid; ze had haar hart al aan één man gegeven, haar ‘Does’.

In nauwe samenwerking met Tate Modern in Londen presenteert Stedelijk Museum De Lakenhal in Leiden, van 20 oktober 2009 t/m 3 januari 2010, een groots opgezette tentoonstelling over Theo van Doesburg en zijn invloed op de internationale avant-garde: Van Doesburg and the International Avant-Garde: Constructing a New World

Onvermoeibaar en vol van geestdrift verrichtte hij baanbrekend werk als initiator, ambassadeur, promotor en organisator van de nieuwe kunst. De meer dan 300 werken van circa 80 kunstenaars – onder wie El Lissitzky, László Moholy-Nagy, Gino Severini, Kurt Schwitters, Hans en Sophie Arp, Hans Richter, Piet Mondriaan, Vilmos Huszár en Alexander Archipenko – zijn afkomstig van musea uit de hele wereld en voor een groot deel nog nooit in Nederland te bewonderen geweest.

Samenstellers tentoonstelling: Gladys Fabre, Vicente Todolí en Doris Wintgens Hötte.

Van 4 februari t/m 16 mei 2010 is de tentoonstelling te zien in Tate Modern Londen.

Van Doesburg and the International Avant-Garde: Constructing a New World
20 oktober 2009 t/m 3 januari 2010


John Heartfield (1891-1968)

Fotografie als wapen,

20 september 2009 t/m 3 januari 2010

Zeventig jaar na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog en vierendertig jaar na de laatste grote expositie van zijn werk in Nederland toont Museum de Fundatie een omvangrijke selectie uit het eigenzinnige oeuvre van de Duitse kunstenaar John Heartfield. Heartfield, politiek geëngageerd kunstenaar en vlijmscherp satiricus, werd in 1891 in Berlijn geboren als Helmut Herzfeld. Hij veranderde in 1916 zijn naam in John Heartfield. Heartfield trad toe tot de Berlijnse tak van de dada-beweging en maakte kennis met de kunstenaar George Grosz.

De samenwerking met Grosz leidde in 1916 tot de door hen geclaimde uitvinding van de fotomontage, het combineren van bestaande foto’s in één beeld. In de jaren twintig ontwikkelde Heartfield de fotomontage tot een uiterst effectief propagandistisch strijdmiddel. Tussen 1930 en 1938 maakte hij montages voor het communistische weekblad Arbeiter Illustrierte Zeitung (AIZ). Deze vormen het hoogtepunt van Heartfields kunstenaarschap en zijn het resultaat van een jarenlange ontwikkeling op artistiek en politiek gebied.

De expositie Fotografie als wapen laat zien hoe de beeldende kunst aan de ene kant kan functioneren als ceremoniemeester van de macht en aan de andere kant een wapen kan zijn in de strijd tegen onrecht. De strijd die Heartfield in de jaren dertig heeft gevoerd tegen het opkomend nationaal-socialisme en vóór het communisme is een verhaal van grote persoonlijke moed en een reuzentalent om datgene te verbeelden wat het voorstellingsvermogen van zijn tijdgenoten ver te boven ging. Op de tentoonstelling ligt de nadruk op de fotomontages die Heartfield maakte voor de AIZ. Daarnaast zijn er ook werken te zien uit zijn dada-periode, alsmede boekontwerpen voor Malik Verlag en – hier voor het eerst getoond! – een reeks fotomontages uit Heartfields periode als balling in Londen. De expositie is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met de Akademie der Künste in Berlijn, waar de nalatenschap van John Heartfield wordt bewaard.

n i e u w s



Part 1 – Victory over the Sun

19 september 2009 – 05 september 2010

‘Victory over the Sun’
The Russian artist Kazimir Malevich designed the fantastic costumes and sets for this opera’s premiere in 1913. The opera was staged for a second time after the Russian Revolution. This 1920 production was mounted in Vitebsk by members of Unovis (Advocates of new art), a group of artists who were striving after a new and dynamic form of art. Inspired by this performance, Lissitzky thought that it would also be possible to recast the work as an electromechanical show. He designed a number of figurines and a dynamic stage set for these doll-like figures. Besides an edition of the final result, the Figurinnenmappe, a portfolio of lithographs depicting several of the opera’s characters, the Van Abbemuseum’s collection includes unique sketches for these figurines and a number of printer’s proofs.

From two dimensions to three
Designs by Lissitzky will be presented in a threedimensional form throughout the exhibition. For example, in the first room the red and black square from his book The Story of Two Squares will be realised as cubes, with the three-dimensional models based on the Figurinnenmappe displayed inside the red cube. In the introduction to this portfolio, Lissitzky actually provides instructions for anyone who would like to create threedimensional models based on these illustrations. However, nobody has ever done this, and the Van Abbemuseum is seizing the initiative to have several of these models designed and realised. These will be installed in the spatial machinery that Lissitzky conceived, so that visitors can walk around them. The reconstruction of the renowned Proun space from the museum’s collection will be presented in the black cube. The designs associated with the work inside the cubes will be displayed in the immediate vicinity of the red and black cubes. In the second room the focus shifts to Lissitzky as a graphic designer, while the third room sheds light on his international activities.

Lissitzky’s architectural designs are presented in the fourth room, together with models of several designs by other artists and architects. The presentation in this space includes a towering maquette of his Cloudprop skyscraper. A blown-up version of the design for the New Man figurine is to be mounted on the window in the stairwell, while two enlargements of designs for propaganda posters on trams in Vitebsk will be presented on the walls each year. Room five is devoted to the story of how the Van Abbemuseum acquired its Lissitzky collection, and in the sixth room the public can find complementary information. Outside, a six-metrehigh rendering of one of the figurines, the Gravediggers, specially constructed for this exhibition, is to be installed in the museum lake.

Lissitzky was a painter, a graphic artist and a designer of architecture, furniture, books and posters. He was a writer, a photographer and an indefatigable traveller. He was, moreover, a veritable mediator between the cultures of Soviet Russia and Western Europe. He collaborated closely with Kazimir Malevich, Hans Arp, Kurt Schwitters, László Moholy-Nagy, Theo van Doesburg and many other people, including architects, theatre directors and filmmakers from across Europe. Inspired by innovations in technology and science, in the 1920s these artists were searching for a new, revolutionary visual idiom with which they wanted to represent a utopian reality. Artists employed this visual idiom for the advancement of a new socialist society, most especiallyin Russia. Malevich became the mentor and later colleague of Lissitzky. It was through Malevich that Lissitzky became acquainted with Russian Futurism. The outbreak of the First World War forced the young Lissitzky to leave Germany, where he had been studying architecture. He returned to Russia, first to Moscow and then to Vitebsk (now in Belarus), where he taught at the People’s Art School, which Chagall had founded there after the Revolution. Malevich moved to Vitebsk to teach at the academy, and Lissitzky subsequently became a convert to the dynamic, geometrical art that Malevich termed ‘Suprematism’. This movement’s ambition was to change the world. The past was dead; the only monuments of any significance were ‘Monuments of the Future’, as Lissitzky called them.

The museum has invited Professor Dr. John Milner of the Courtauld Institute in London, who is an authority on the Russian avant-garde, to devise a series of presentations around the Lissitzky collection. The aim of this series is to show Lissitzky’s oeuvre, as well as work by his colleagues and contemporaries, in several different contexts. This three-part series casts new light on Lissitzky’s oeuvre and the context in which it was produced, as well as on Lissitzky as a person. Lissitzky could be regarded as an important precursor of the contemporary artists, someone who was aware of his social and political role as well as of the demands that he made of himself and others with regard to artistic innovation.
The second exhibition (September 2010 to September 2011) presents Lissitzky’s work alongside the work of several radical female artists with whom he collaborated, while the third exhibition (September 2011 to September 2012) focuses on the dynamic human figure. Guest curator of the project is John Milner, project leader at the Van Abbemuseum is Willem Jan Renders.

The Van Abbemuseum in Eindhoven is one of Europe’s leading museums for contemporary art. The museum’s extensive international collection of around 2700 works of art includes key works by Lissitzky, Picasso, Kokoschka, Chagall, Beuys and McCarthy. The museum has an experimental approach towards the issues of art and society. Openness, hospitality and knowledge exchange are important to the Van Abbemuseum. We stimulate ourselves and our visitors to think about a range of subjects, like the role of the collection as a cultural 'memory' or the museum as a public place. International cooperation and exchange have made the Van Abbemuseum a place for creative cross-fertilisation. A source of surprise, inspiration and imagination.

Van Abbemuseum Eindhoven

For more details visit

Futurisms: Precursors, Protagonists, Legacies

International conference
University of Utrecht
1-3 December 2009

A century after the launching of the first Futurist manifesto in 1909, and 65 years since Marinetti’s death on December 2, 1944, Futurism seems to be the one avant-garde movement that was most successful in enduringly inspiring artists and writers around the world and in thus bridging the gap between theory and praxis. This conference aims at a better/deeper understanding of Futurism’s significance by focusing on the (relative) innovative qualities of the movement (Precursors), lesser-known actual Futurist projects and careers (Protagonists) and its lasting cultural and political relevance (Legacies).
Like most avant-garde movements Futurism suggested to present a clear break with the art and ideas of the past. Yet many of its defining characteristics can be traced to earlier movements, artists and currents. Futurism’s defining forwards looking rhetoric tended to obscure these relationships as well as its own regressive character. The Precursors-segment of the conference will try to address these issues.

The canon of Futurist works and artists is fairly limited. The scope of the movement has been demonstrated in major exhibitions (catalogues), but many major works, concepts and careers remain relatively unknown. In the Protagonist-section the conference acknowledges the diversity of the Futurist project by showing, analyzing and discussing contributions that even most specialists, scholars and curators tend to leave out of the picture.
The Legacies-part deals with the heritage of Marinetti’s programme, which is overwhelmingly present, in the arts as well as in society at large. New internet applications have abolished boundaries of time and space. WiFi offers the opportunities already advocated in Marinetti’s concept of ‘wireless imagination’. Emerging young poets all over the globe engage in destroying syntax and introducing mathematical sign language, thus accomplishing on a worldwide scale Marinetti’s Futurist poetics of telegraphic language. After the success of concrete poetry and musique concrète in the 1950s, multimedia, mixed media and inter-mediality presently reign in the arts world. And also ideologically the Futurist legacy has not lost its topicality, nor its highly controversial impact, considering the re-emergence of Futurist ideas on the hygiene of war in the rhetoric on the war on terror.

Futurism’s presence in today’s world calls for reflection, both on the topicality of the futurist legacy during the past century and on its transformations. In mapping Futurism’s development and presence in technological, artistic and political terms, the conference hopes to gain better understanding of the movement’s legacy as well as of the cultural dynamics of transgression vs regression which in the long run determines Futurism’s lasting success.

Futurisms - Precursors, Protagonists, Legacies
Utrecht University will held an international conference on "Futurisms: precursors, protagonists, legacies", from 1 till 3 December 2009.
Confirmed keynote speakers: Günter Berghaus (Bristol University), Giovanni Lista (CNRS, Paris), Marjorie Perloff (Stanford University) and Jeffrey Schnapp (Stanford University); confirmed invited speakers are Walter Adamson (Amory University, Atlanta), Timothy Campbell (Cornell University), Silvia Contarini (Paris-X Nanterre) and Luca Somigli (Toronto University).
Organisors: Geert Buelens (chair of modern Dutch literature, University of Utrecht), Harald Hendrix (chair of Italian Studies, University of Utrecht), Monica Jansen (assistant professor in Italian Studies, Universities of Utrecht and Antwerp) and Wanda Strauven (associate professor in Film Studies, University of Amsterdam).

Conference website:



Futurismo 100: Illuminations
Avant-gardes compared. Italy, Germany, Russia
17 January 2009 to 7 June 2009
One hundred years after the publication of the Futurist manifesto, the innovative force of the highly important art movement launched by Filippo Tommaso Marinetti in 1909 has lost none of its power. The Mart celebrates the centenary of Italy’s leading avant-garde movement by taking a fresh look at it in an exhibition curated by Ester Coen, reconstructing its development within the historical context of the early 20th century.

Museo Correr
5 June to 4 October 2009.


Simultaneità Palazzo Reale
15 October 2009 to 25 January 2010
The last of the cycle of art exhibitions concludes the centenary celebrations of Futurism with a tribute to Umberto Boccioni. With Umberto Boccioni as the point of reference, Simultaneita' compares a sequence of Futurist works by Carlo Carrà and Luigi Russolo to avant-garde European sculpture of the same period, exploring some of the most significant stages of the movement. On display at Simultaneita' are collections from the Tate in London, Moscow's Tretyakov Gallery and the Pompidou Centre in Paris, including Alexander Archipenko, Constantin Brancusi, Jean Arp, Raymond Duchamp-Villon, Jacob Epstein, Jacques Lipchitz, Antoine Pevsner, Naum Gabo and Vladimir Tatlin.


20 February to 24 May 2009.
Starting with the early Futurist period, the exhibition offers works from the Centre Pompidou in Paris, and from the Museum of Modern Art in New York, to weave a path around a central core - the reconstruction of the 1912 Futurist exhibition held at the Bernheim-Jeune Gallery in Paris.

Victory Boogie Woogie


In de muzikale voorstelling Victory Boogie Woogie van Het Zuidelijk Toneel komt u (bijna) alles te weten over de denkbeelden van de schilder Piet Mondriaan (1872-1944). Regisseur en schrijver Gerardjan Rijnders liet zich voor de toneeltekst inspireren door de Trialoog die Mondriaan publiceerde in het kunsttijdschrift 'De Stijl'. De toneeltekst, de muziek van Boudewijn Tarenskeen en de vormgeving van Marc Warning vertellen samen het verhaal van Mondriaans utopie, waarbij de vraag opdoemt: was hij een genie of een maniak?

De boogie woogie wordt muzikaal gezien de motor van de avond, maar ook de foxtrot, de mambo en de charleston zullen al dan niet vermomd n de muzikale voorstelling Victory Boogie Woogie komt u (bijna) alles te weten over de denkbeelden van de schilder Piet Mondriaan (1872-1944). Regisseur en schrijver Gerardjan Rijnders liet zich voor de toneeltekst inspireren door de Trialoog die Mondriaan publiceerde in het kunsttijdschrift 'De Stijl'. De toneeltekst, de muziek van Boudewijn Tarenskeen en de vormgeving van Marc Warning vertellen samen het verhaal van Mondriaans utopie, waarbij de vraag opdoemt: was hij een genie of een maniak?

De boogie woogie wordt muzikaal gezien de motor van de avond, maar ook de foxtrot, de mambo en de charleston zullen al dan niet vermomd te horen zijn. Niet zozeer om een indruk te geven van de muzikale wereld van Mondriaan, maar veeleer om de kunstenaar met zijn stellige ideeën en stijf taalgebruik aan het dansen te krijgen.

Victory Boogie Woogie, Mondriaans laatste werk, kreeg bekendheid toen het met geld van De Nederlandsche Bank werd aangeschaft ter gelegenheid van de overgang op de euro. Dit was nogal omstreden, omdat een dergelijk geschenk van de staat aan het Nederlandse volk niet voor iedereen te begrijpen was.

Gerardjan Rijnders is een bekende van Het Zuidelijk Toneel. Van 1977 tot 1985 zat hij in de artistieke leiding en sindsdien keerde hij regelmatig terug als gastregisseur. Al eerder werkten Rijnders en Warning samen: memorabele voorstellingen zijn onder meer: Rotjoch (1998), Snaren (2002) en recentelijk Tragedie (2007).

Maart 2009





  • Nieuws Website Antony Kok: